Chuyển đến nội dung chính

Cây huyết dụ

Cây huyết dụ là một trong những vị thuốc nam phổ biến và khá gần gũi với người dân Việt Nam, hiện nay cây huyết dụ được dùng nhiều trong các bài thuốc y học cổ truyền dùng điều trị bệnh phụ nữ, bệnh trĩ và chứng tiểu ra máu.



Tên khoa học
Cordyline terminalis Kunth.

Khu vực phân bố
Cây huyết dụ phân bố và mọc hầu hết ở khắp các tỉnh thành từ Bắc chí Nam. Do có hình dáng khá đẹp lá lại có màu sắc đặc biệt là màu đỏ nên cây huyết dụ thường được trồng ở các gia đình vừa để làm thuốc lại vừa để làm cảnh. Do vậy cây rất dễ kiếm và dễ tìm để làm thuốc.

Bộ phận dùng
Bộ phận dùng làm thuốc của cây là lá. Theo kinh nghiệm dân gian cây huyết dụ có 2 loại: Một loại có mặt trên lá và mặt dưới lá đều có màu tím, một loại khác nữa là mặt trên lá có màu xanh mặt dưới lá có màu tím. Kinh nghiệm dân gian cho thấy loại lá huyết dụ 2 mặt màu tím thường cho hiệu quả điều trị cao hơn.

Cách chế biến và thu hái
Cây được thu hái quanh năm, người dân thường hái lá về cắt ngắn phơi khô để dùng dần làm thuốc. Ngoài ra một số bài thuốc còn dùng trực tiếp lá tươi hoặc rễ cây.

Thành phần hóa học
Cây mới được dùng trong phạm vi nhân dân nên chưa rõ thành phần hóa học chỉ mới biết trong cây có sắc tố anthoxyanozit.

Tính vị
Huyết dụ có vị ngọt, tính bình, tác dụng làm mát huyết, cầm máu, tán máu ứ, định thống.

*Công dụng
Dân gian coi huyết dụ là vị thuốc nam có tác dụng cầm máu. Sau đây là một số tác dụng chính của vị thuốc này:

Tác dụng điều trị lao phổi, thể ho thổ huyết
Tác dụng điều trị chứng rong kinh, băng huyết, kinh nguyệt quá nhiều
Tác dụng điều trị kiết lỵ ra máu (đi cầu ra máu tươi).
Tác dụng điều trị trĩ nội trĩ ngoại
Tác dụng điều trị bệnh tiểu ra máu.
Điều trị chảy máu cam

Đối tượng sử dụng
Bệnh nhân lao phổi có hiện tượng bị ho ra máu
Phụ nữ kinh nguyệt không đều, kinh nguyệt quá nhiều.
Bệnh nhân mắc trĩ nội trĩ, ngoại đi, cầu ra máu tươi
Người bị tiểu tiện ra máu
Trẻ nhỏ bị chảy máu cam

Cách dùng, liều dùng
Cách dùng khá đơn giản, đối với các chứng bệnh trên chỉ cần dùng lá huyết dụ khô 30 – 40 gam sắc nước uống hàng ngày. Dùng liên tục cách trên khoảng 1 tuần là có hiệu quả.

1. Điều trị ho ra máu

Lá huyết dụ khô 20g, thài lái tía 10g, trắc bách diệp sao vàng 10g, củ bách hợp 10g sắc với 700ml nước, chia 3 lần uống trong ngày.

2. Điều trị tiểu đi ra máu

Chỉ cần dùng 30g lá huyết dụ khô (Hoặc 50g lá tươi), rau dừa nước khô 50g sắc nước uống hàng ngày. Dùng liên tục khoảng 1 tuần là khỏi

3. Điều trị chảy máu cam

Lấy 20g lá huyết dụ khô, cỏ nhọ nồi (Cỏ mực) 10g sắc với 700ml nước, chia 2 lần uống trong ngày.

4. Điều trị chứng kinh nguyệt quá nhiều

Lá huyết dụ khô 20g, rễ cỏ tranh 15g sắc với 500ml nước, chia 2 lần uống trong ngày.

5. Điều trị đại tiện ra máu tươi

Lá huyết dụ 20g, cỏ nhọ nồi 15g, rau má khô 15g, khổ sâm 10 sắc với 700ml nước, sắc cạn còn 300ml nước chia 2 lần uống trong ngày.

6. Điều trị bệnh trĩ nội, trĩ ngoại

Đối với bệnh trĩ nội trĩ ngoại bệnh nhân nên kết hợp thêm cây cối xay, lá khổ sâm…. và một số vị thuốc bản địa khác. Hiện nay các vị thuốc trong bài thuốc trên đều đã được chúng tôi tổng hợp trong “Bài thuốc nam điều trị bệnh trĩ nội trĩ ngoại”. Hãy nhấp vào link phía trên để tìm hiểu thêm thông tin về bài thuốc nam điều trị bệnh trĩ của chúng tôi.

Với nhiều tác dụng quý như vậy, thiết nghĩ mỗi gia đình hay nên trồng một cây huyết dụ trong nhà để vừa làm cảnh, vừa làm thuốc chữa bệnh mỗi khi cần.

Lưu ý khi sử dụng
Đối với phụ nữ không nên dùng cây huyết dụ trước khi sinh, hoặc sau khi sinh mà nhau thai vẫn chưa ra hết.
Nguồn: Tổng hợp online

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Ngũ gia bì, cây chân chim (lá lằng)

Tên khác của Ngũ gia bì
Ngũ gia bì còn có tên gọi là Cây chân chim ( cùng họ với Nhân sâm ), một số địa phương miền núi phí Bắc còn gọi là : Cây lá lằng, cây đáng, cây chân vịt, Sâm nam, may tảng …
Tên khoa học
Acanthopanax aculeatus Seem.

Khu vực phân bố
Ở Việt nam Cây ngũ gia bì (chân chim) thường mọc hoang dại ở khắp các sườn đồi từ Bắc trí Nam, đặc biệt là các tỉnh miền núi phía bắc.
Ở tỉnh Hòa Bình cây chân chim mọc rất nhiều ở sườn đồi và ven suối.
Bộ phận dùng Điểm đặc biệt của Ngũ gia bì, chân chim là không sử dụng toàn bộ thân làm thuốc. Mà chỉ dùng vỏ của thân, vỏ của rễ và rễ nhỏ để dùng làm thuốc Ngoài ra lá cũng được dùng làm thuốc điều trị sưng đau. Cách chế biến và thu hái Cách chế biến đơn giản nhất là rửa sạch đất cát, bóc lấy vỏ hoặc thái mỏng nếu lá rễ nhỏ, rồi phơi hoặc sao khô. Thành phần hóa học Trong cây thuốc có các hoạt chất: Saponin, tanin, tinh dầu. Tính vị Ngũ gia bì có vị đắng chát, tính mát
* Công dụng Tác dụng làm vị thuốc bồi bổ cơ thể Tác dụng điều trị cảm số…

Ngũ vị tử

Ngũ vị tử là một vị thuốc rất đặc biệt, có đủ 5 vị đó là: Ngọt, đắng, chua, cay, mặn nên được y học cổ truyền gọi lới tên “Ngũ vị tử” ý chỉ loại hạt có tới 5 mùi vị.

Tên khoa học
Schisandra sinensis Baill. Thuộc họ ngũ vị tử.

Khu vực phân bố
Cây ngũ vị tử (Schisandra sinensis Baill) không có ở Việt Nam. Cây chỉ mọc ở một số nước xứ lạnh như: Trung Quốc, Nga, Mông Cổ, Hàn Quốc, Nhật Bản.

Hiện nay ở Việt Nam có một loại ngũ vị tử được gọi là ngũ vị tử nam, ở nước ta cây này thường được người dân gọi là cây nắm cơm, cây na rừng, quả chí chuôn chua. Các bạn tham khảo thêm về vị thuốc này tại đây.

Bộ phận dùng
Quả là bộ phận được dùng làm thuốc.

Cách chế biến và thu hái
Mùa quả chín vào tháng 9 tháng 10 hàng năm, người ta hái quả về nhặt bỏ cuống, đem phơi hay sấy khô để làm thuốc.

Thành phần hóa học
Trong quả có chứa axit xitric, axit malic, axit tactric, vitamin C, schizandrin, đường, tanin, ngoài ra trong quả còn chứa rất nhiều khoáng chất có lợi cho sức khỏe.
Tính vị Ngũ vị tử có vị ngọt, đắ…

Nấm phục linh thiên

Nấm phục linh thiên là một loại dược thảo cực hiếm, loại nấm này mới được phát hiện sử dụng một vài năm gần đây ở Việt Nam và được gọi với tên nấm phục linh thiên. Ngoài ra nấm còn có tên gọi là phục linh thần (phục thần), phục linh bì, xích phục linh.

Người ta phân ra làm 2 loại nấm phục linh là: Phục linh thần và phục linh thiên:

Phục linh thần: là loại nấm phục linh mọc ở từ rễ một loại cây họ thông có tên cây vân sam
Phục linh thiên: là loại nấm phục linh mọc ra từ ngọn cây vân sam.
Tên khoa học
Poria cocos Wolf. Thuộc họ nấm lỗ

Khu vực phân bố
Loài nấm này cực hiếm, ở nước ta mới có một vài nơi phát hiện được loại nấm này. Nơi phát hiện nhiều nấm phục linh là dãy Hoàng Liên Sơn (Nơi có những cánh rừng cổ thụ hàng ngàn năm), ngoài ra nấm phục linh còn được tìm thấy ở vùng núi của tỉnh Lâm Đồng, Đà Nẵng.

Bộ phận dùng
Bộ phận dùng là phần nấm mọc ra từ ngọn cây vân sam. Nấm này càng lớn thì càng có giá trị, hiện nay kỷ lục củ nấm phục linh thiên có kích thước lớn nhất là 14kg tại Yên …